ევროკავშირის ხელოვნური ინტელექტის აქტი საავტორო უფლებების მფლობელებს მნიშვნელოვან ბერკეტებს სთავაზობს, თუმცა აღსრულების სისუსტე და რთული დანართები კანონის პრაქტიკულ ეფექტიანობას ზღუდავს. როგორც Publishing Perspectives-ი წერს, ამ საკითხზე საგამომცემლო სფეროს ექსპერტებმა 7 ოქტომბერს ფრანკფურტის წიგნის ბაზრობაზე გამართულ დისკუსიაზე იმსჯელეს, რომელიც ხელოვნური ინტელექტის ეპოქაში მეცნიერებისადმი ნდობას მიეძღვნა.
ელიზაბეთ კროსიკის შეფასებით, რეგულაცია ბაზარზე დაშვების კანონმდებლობაა, რომელიც რისკის დონეების მიხედვით არის აგებული. დოკუმენტი გენერაციული მოდელების საწვრთნელი მონაცემების გამჭვირვალობასა და ევროკავშირის საავტორო უფლებების დირექტივის მე-4 მუხლის მოთხოვნების დაცვას ითხოვს. ამასთან, წესები მოითხოვს ხელოვნური ინტელექტით შექმნილი შინაარსის მარკირებას, გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა მასზე სარედაქციო კონტროლი ვრცელდება. თუმცა კანონს თან ახლავს 39 განმახორციელებელი და მასთან დაკავშირებული დოკუმენტი, მათ შორის ცხრა აღსრულების აქტი, ცხრა სახელმძღვანელო მითითება და რვა დელეგირებული აქტი.
კროსიკმა აღნიშნა, რომ ჯარიმების გარეშე ტექნოლოგიურ კომპანიებს კანონის დაცვის სათანადო სტიმული არ აქვთ. მისი თქმით, სასამართლო დავები მხოლოდ მას შემდეგ იწყება, რაც კონტენტი უკვე მითვისებულია, ამიტომ აუცილებელია წინასწარი მკაცრი წესები და პასუხისმგებლობის ზომები.
რატომ აკრიტიკებენ ხელოვნური ინტელექტის აქტს
გერჰარდ ლაუერმა ყურადღება სამეცნიერო ცოდნის მთლიანობის დარღვევაზე გაამახვილა. მისი აზრით, ტექნოლოგია შლის ისეთ ტრადიციულ სტრუქტურულ ერთეულებს, როგორიცაა ჟურნალები, წიგნები თუ სერიები, რაც ავტორობის წარმომავლობასა და ანგარიშვალდებულებას აზიანებს. ლაუერმა აღნიშნა:
ხელოვნური ინტელექტისთვის სულერთია, ეს ჟურნალია, წიგნი თუ სერია.
ლაუერის თქმით, მკვლევრებისთვის თითოეული ნაშრომის გამოქვეყნებისას ხელოვნური ინტელექტის გამოყენების დოკუმენტირებას შესაძლოა რამდენიმე დღე დასჭირდეს, ყოველი დამხმარე ეტაპის აღნუსხვა კი ტექნიკურად შეუძლებელია. მეცნიერმა ისიც აღნიშნა, რომ კანონმდებლობა შეცდომით მიჯნავს ერთმანეთისგან მოდელებსა და მონაცემებს, მაშინ, როცა ფუნქციურად ისინი დღეს თითქმის იდენტურია. ვოლფ-ტილო ბალკემ კი დასძინა, რომ რეცენზირების სისტემა ვეღარ უმკლავდება შემოსული მასალების, მათ შორის ხელოვნური ინტელექტით შექმნილი პრეპრინტების სიმრავლეს.
ინდუსტრიაში არსებული განსხვავებული შეხედულებების ფონზე, ტოდ კარპენტერი მოქნილი წესების მომხრეა და ფიქრობს, რომ კორპორაციული კლიენტების კომერციული მოთხოვნა დეველოპერებს სანდო, ციტირებადი სისტემების შექმნისკენ უბიძგებს. ამავე დროს, პრობლემის გადასაჭრელად ორგანიზაციებმა NISO, STM, Ithaka და Counter წამოიწყეს პროექტი Trace, რომელიც მიზნად ისახავს სისტემებში კონტენტის წარმომავლობის კონტროლსა და მეტამონაცემების შენარჩუნებას.
ბალკემ და კროსიკმა ევროპის პოტენციალი სპეციალიზებულ, გადამოწმებად სერვისებში დაინახეს, თუმცა ბალკემ კოლეგები გააფრთხილა, რომ ასეთი მონაცემების მითვისების საფრთხე მსხვილი კომპანიების მხრიდან კვლავ არსებობს. ამ პროცესების ფონზე, გამომცემლებმა 6 ოქტომბერს მიიღეს „ფრანკფურტის მიმართვა“ (Frankfurt Appeal), რომლითაც პოლიტიკოსებს მოუწოდეს, ახალი ინიციატივების შემოღებამდე უკვე მოქმედი ნორმების ეფექტიანი აღსრულება უზრუნველყონ.
