ქართველი პოეტის ანა კალანდაძის დღიურები გამომცემლობა „ინტელექტმა“ ოთხ სქელტანიან ტომად გამოსცა. როგორც რადიო თავისუფლება იტყობინება, გამოცემული ოთხივე ტომი საშუალოდ 800-გვერდიანია, ხოლო მათი საერთო მოცულობა თითქმის 4000 გვერდს აღწევს. კრებულში თავმოყრილია ავტორის ყოველდღიური დაკვირვებები, შეხვედრები და ისტორიული მოვლენები, რომლებიც ექვს ათწლეულზე მეტ პერიოდს მოიცავს.
ანა კალანდაძე დღიურს 1946 წლიდან 2007 წლის დეკემბრამდე თითქმის ყოველდღიურად, ფარულად წერდა. ჩანაწერებით სავსე დაახლოებით 90 რვეული მხოლოდ პოეტის გარდაცვალების შემდეგ აღმოაჩინეს. ამ არქივის დამუშავებასა და გამოსაცემად მომზადებას ავტორის დისშვილმა ქეთი კალანდაძემ ათი წელი მოანდომა.
დღიურის ნაწილი, განსაკუთრებით კი მგრძნობიარე შეფასებები, კომენტარები თუ ქება, თავად ანა კალანდაძის გამოგონილი საიდუმლო ანბანით იყო ჩაწერილი. ეს უჩვეულო შიფრი პოეტის რძალმა თინა ყანდარელმა ამოხსნა. მან საიდუმლო ანბანის გაშიფვრა მას შემდეგ შეძლო, რაც მისამართების წიგნაკში ჩაწერილ ედუარდ შევარდნაძის სახელსა და ტელეფონის ნომერს შიფრი ზუსტად შეუსაბამა.
ჩანაწერები პირადი ემოციური განცდების ნაცვლად ფაქტობრივ დაკვირვებებზეა კონცენტრირებული და მასში სულ მცირე 1000 ადამიანი იხსენიება. ამავე დროს, გამოცემულ ტექსტში საერთოდ არაფერია ნათქვამი პოეტის ყოფილ ქმარსა და მის ფარულ სიყვარულზე, ილო ფხოველზე.
ქეთი კალანდაძემ აღნიშნა:
ანა თავისი ემოციების ჩვენებას ყოველთვის ერიდებოდა, არ უყვარდა. მხოლოდ ლექსებში იყო მისი ემოცია.
ანა კალანდაძე 1924 წელს გურიაში, სოფელ ხიდისთავში დაიბადა. მან 1946 წელს უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი დაამთავრა და იმავე წელს, 22 წლისამ, თავისი პირველი ლექსებიც გამოაქვეყნა. გამოცემული ტომები საქართველოს კულტურულსა და პოლიტიკურ ცხოვრებას მრავალი ათწლეულის განმავლობაში ასახავს, მათ შორის მიხეილ სააკაშვილის წინააღმდეგ 2007 წელს გამართული საპროტესტო აქციების ქრონიკასაც.
დღიურის უკანასკნელი ჩანაწერი 2007 წლის 20 დეკემბრით თარიღდება. პოეტი წერდა, რომ თავს მეტისმეტად სუსტად გრძნობდა, რის გამოც „კავკასიურ სახლში“ დაგეგმილ ღონისძიებაზე წასვლა აღარ შეეძლო. ანა კალანდაძე 2008 წლის 11 მარტს, 84 წლისა გარდაიცვალა. იგი მთაწმინდაზე დაკრძალეს.
